مجموعه سهجلدی «تاریخ جنسیت» (The History of Sexuality) اثر میشل فوکو، یکی از برجستهترین و تأثیرگذارترین پژوهشهای نظری قرن بیستم در حوزه فلسفه، جامعهشناسی، دیرینهشناسی اندیشه و مطالعات فرهنگی است. نسخه انگلیسی انتشارات Pantheon Books شامل سه جلد تحسینشده این پروژه است:
جلد اول: اراده به دانستن (The Will to Knowledge):
فوکو فرضیه رایج «سرکوب» (Repression Hypothesis) را زیر سؤال میبرد؛ فرضیهای که ادعا میکند جوامع مدرن از قرن هفدهم به بعد جنسیت را سرکوب و سانسور کردهاند. فوکو اثبات میکند که برعکس، با یک «انفجار گفتمانی» و ولع مدرن برای حرفزدن درباره میل روبهرو هستیم. او مفهوم محوری «زیستقدرت» (Biopower) و زیستسیاست را معرفی میکند؛ سازوکاری که در آن حکومتها از طریق تنظیم بهداشت، جمعیت، باروری و طبقهبندی جنسی، بدن انسانها را مهار و کنترل میکنند.
جلد دوم: کاربرد لذتها (The Use of Pleasure):
فوکو به یونان باستان در قرن چهارم پیش از میلاد بازمیگردد تا مفهوم «مراقبت از خود» (Care of the Self) و «اخلاق لذتها» (Aphrodisia) را بررسی کند. او نشان میدهد که یونانیان باستان جنسیت را نه با مفاهیم گناه یا تابوی مسیحی، بلکه به مثابه تمرینی در خودداری، زیباییشناسی زندگی و تسلط روانی بر خویشتن سامان میدادند.
جلد سوم: مراقبت از خود (The Care of the Self):
این جلد دوران هلنیستی و امپراتوری روم باستان را تحلیل میکند. فوکو بررسی میکند که چگونه رابطه فرد با لذت و بدن تغییر کرد و با ظهور رواقیگری و دورههای متأخر باستان، زمینه برای ظهور اخلاق سختگیرانهتر مسیحی و انضباط درونیتر ذهن شکل گرفت.
این سهگانه منبعی دانشگاهی و مرجع برای تمام پژوهشگران علوم انسانی، فلسفه، روانشناسی و جامعهشناسی است که میخواهند بدانند هویت و امیال چگونه تحت شبکههای قدرت صورتبندی میشوند.
دربارهی Michel Foucault
میشل فوکو (Michel Foucault، ۱۹۲۶–۱۹۸۴) فیلسوف، تاریخنگار اندیشه، نظریهپرداز اجتماعی و زبانشناس نامدار فرانسوی بود. او با تمرکز بر تبارشناسی قدرت، معرفت و نهادهای مدرن، آثاری بنیادین همچون «نظم اشیاء»، «دیرینهشناسی دانش»، «مراقبت و تنبیه» و «تاریخ جنسیت» را خلق کرد. فوکو با به چالش کشیدن ساختارهای سنتی قدرت نشان داد که دانش و قدرت درهمتنیدهاند و سوژهها درون گفتمانهای تاریخی ساخته میشوند.