کتاب «اصفهان نصف جهان» سفرنامهای متفاوت، جذاب و خواندنی است که توسط «صادق هدایت» نوشته شده است. هدایت پرآوازهترین و معمابرانگیزترین نویسنده ایرانی قرن حاضر به سال 1218 شمسی زاده شد و زندگی پرمحنتی را با رنج بسیار گذراند که به سال 1330 با خودکشی در پاریس به سر رسید. شخصیت و آثار هدایت اثری ژرف بر چند نسل روشنفکران و همچنین تکوین و رشد داستان نویسی مدرن از خود به جای گذاشت. او را میتوان مشهورترین نویسنده ایرانی، در ایران و هم خارج از ایران به شمار آورد. علاقه هدایت به فرهنگ و سرزمین ایران بهوضوح در داستانهایش لمس میشود و این را میتوان در نگارش سفرنامه «اصفهان نصف جهان» هم دید. او در ایام تحصیل، سفری چهار روزه به اصفهان میکند و گزارش این سفر را در قالب تکلیف درسی ارائه میدهد. کتاب با یک خاطره از دوران دبستان آغاز میشود و سپس به شرح سفر خود به اصفهان میپردازد.
کتاب «اصفهان نصف جهان» مانند دیگر آثار هدایت روایتی ساده و خودمانی، از شهر زیبا و دیدنی اصفهان است. واقعبینی نیز از دیگر ویژگیهای آثار صادق هدایت است. او به نحو احسن توانسته کنار سادگی، تصویری واقعی از شهر و شرایط اجتماعی آن زمان را به تصویر بکشد. هدایت بهصورت داستانگونه و ادبی به توصیف بناها، منارهها، مساجد و خلاصه آثار دیدنی و معماری چشمنواز این شهر میپردازد. در این سفرنامه هدایت کنار توصیف کاشیکاریها و آثار تاریخی بینظیر اصفهان، حکایتها و افسانههای شیرین مردم این شهر را استادانه با قلمی روان و شیوا چاشنی خاطرهنویسی و سفرنامهاش میکند. این گزارشها آنقدر عمیق و دلنشین هستند که اگر شخصی حتی به اصفهان هم سفر نکرده باشد، خود را در این شهر و مقابل آثار تاریخی بینظیرش تصور میکند و روایات او آنچنان در ذهن نقش میبندد که اگر روزی به این شهر سفر کند لحظهبهلحظه با هدایت همراه و همسفر خواهد شد.
دربارهی صادق هدایت
صادق هدایت، زاده ی 28 بهمن 1281 و درگذشته ی 19 فروردین 1330 شمسی، داستان نویس، مترجم و روشنفکر ایرانی بود.هدایت در تهران متولد شد. صادق کوچکترین پسر خانواده بود و دو برادر و دو خواهر بزرگتر و یک خواهر کوچکتر از خود داشت.او دوره ی متوسطه را در دبیرستان دارالفنون آغاز کرد ولی در سال 1295 به خاطر بیماری چشم درد، مدرسه را ترک کرد و یک سال بعد، در مدرسه ی فرانسوی سن لویی به تحصیل پرداخت. اولین آشنایی هدایت با ادبیات جهان در این مدرسه رقم خورد. او به کشیش مدرسه درس فارسی می داد و کشیش هم او را با ادبیات جهان آشنا می کرد. هدایت در همین مدرسه به علوم خفیه و متافیزیک علاقه پیدا کرد. این علاقه بعدها هم ادامه دار بود و او سال ها بعد، نوشته هایی را در این باره از خود بر جای گذاشت.هدایت در سال 1309 و بدون به پایان رساندن تحصیلات خود، به تهران بازگشت و در بانک ملی مشغول به کار شد.او در سال 1315 به هند رفت و به فراگیری زبان پهلوی پرداخت. او سپس کارنامه ی اردشیر بابکان را از پهلوی به فارسی برگرداند.هدایت در طی اقامت در بمبئی، معروف ترین اثر خود، «بوف کور» را که در پاریس نوشته بود، پس از اندکی تغییر با دست بر روی کاغذ نوشت نوشت، به صورت پلی کپی در پنجاه نسخه انتشار داد و برای دوستان خود فرستاد.او را به همراه محمدعلی جمال زاده، بزرگ علوی و صادق چوبک، یکی از پدران داستان نویسی نوین ایران می دانند. هدایت در 19 فروردین سال 1330 در پاریس خودکشی کرد و چند روز بعد در گورستان پرلاشز به خاک سپرده شد.